Hoe Aart-Pieter hardloopenthousiast werd, ondanks zijn slechte knieën

Je bent 52, te zwaar, niet fit en denkt: ‘Wat ben ik aan het doen joh? Ik wil gezond oud worden.’ Dat besefte Aart-Pieter, Business Development Manager bij AFAS Software, toen hij oranje scoorde in de Smart Health Test. Dus op naar een groene score: fit en energiek zijn, zodat je de kinderen en kleinkinderen kunt bijbenen. Dat is het doel. En dan wordt een gezonde leefstijl ineens essentieel.

Een te hoog cholesterol, te weinig beweging en overgewicht zorgen voor een aanzienlijk verhoogd risico om in de komende tien jaar een chronische ziekte of hart- en vaatziekten te ontwikkelen. Voor Aart-Pieter was dit de uitslag van zijn eerste Smart Health Test. Een ware wake-up call. Hij ging hardlopen en verbande vele snacks

Afvallen, fitter worden of meer bewegen: het zijn herkenbare doelen. Maar volgens Aart-Pieter behaal je zo’n doel alleen als er een hoger, persoonlijk doel achter zit. Niet zomaar een paar kilo minder, maar een reden die je écht motiveert.

Voor hem was zijn reden glashelder: ‘Als ik zo doorga, word ik misschien niet oud en zie ik mijn kleinkinderen niet. Ik hoop natuurlijk fit oud te worden. Je wilt niet dat mensen zeggen: “ja, hij at altijd slecht en veel” of “hij was te zwaar”.’

Omslagpunt

De Smart Health Test geeft inzicht in persoonlijke leefstijl en hartrisico. Een groene score betekent: lekker bezig. Een rode score laat zien dat je een hoog risico loopt om in de komende tien jaar hart- en vaatziekten te ontwikkelen. Aart-Pieter scoorde oranje.

"Als ik zo oud word, heb ik straks een probleem. Dankzij die test ben ik serieus gaan nadenken over mijn gezondheid."

‘Ik moest een enorme waslijst aan vragen invullen, heel gedetailleerd. Maar daarna zag ik wel: oh jongens, ik zit gewoon in het oranje. Dit is niet goed. Als ik zo oud word, heb ik straks een probleem. Dankzij die test ben ik serieus gaan nadenken over mijn gezondheid. En dat op 52-jarige leeftijd.’

Als twintiger was hij sportief, competitief en energiek. ‘En dan start je met werken en sluipen er langzaam ongezonde gewoontes in. De hele dag door -ik noem het plat gezegd- vreten. Niet op mijn gewicht letten. Het was bizar hoe weinig ik bewoog. Ook al had ik de tijd, ik had niet de routine om elke dag even te lopen.’

Naast gewoontegedrag speelt eigen-effectiviteit, het vertrouwen dat het je lukt om gedrag uit te voeren, een enorme rol in gedragsverandering. Aart-Pieter wist van zichzelf dat hij slechte knieën had en dus niet kon hardlopen. ‘Maar ik deed er niks aan. Totdat ik naar de fysio ging en op advies keihard begon te trainen: een jaar lang alleen maar benen. Twee keer per week in de sportschool. En het grappige is: daarna kon ik gewoon hardlopen.’

Een gezondheidstest, hulp van de fysio en een persoonlijk doel vormden samen het omslagpunt. ‘Ik wil het anders. De kilo’s moeten eraf en ik wil me fitter voelen.’

Geen excuses

Twee keer per week hardlopen, vijf tot tien kilometer. En dat met… veel plezier. Hoe hij het volhoudt? Geen excuses. ‘Ik heb een hardloopband thuis. Dus als het regent of bizar koud is, dan ren ik binnen. Ik wil regelmaat. Binnenlopen op de band vind ik geen bal aan. Dus als het moet, zet ik een filmpje aan. Om het leuk te maken. Geen excuses.’

Het draait allemaal om routines die bij je passen. En die je leuk vindt. ‘Trainen in de sportschool vind ik echt een uitdaging. Ik vind dat oersaai. Maar door het kort te houden – drie kwartier en je bent weer thuis – valt het mee. En na een jaar kon ik hardlopen. Tot mijn verbazing genoot ik ervan. Ik had geen last meer van mijn knieën. En dan merk je: ik wil harder. Ik wil verder. Dat is grappig om te ervaren.’

"Ik ben veel actiever. Mijn werk is niet langer mijn excuus om niet te bewegen en ‘s avonds “moe en voldaan” de bank op te zoeken."

Wereld van verschil

In één jaar ging hij van 102 naar 95 kilo. En inmiddels zijn we vijf jaar verder. Wat doet dat met je? ‘Ik ben veel actiever. Mijn werk is niet langer mijn excuus om niet te bewegen en ‘s avonds “moe en voldaan” de bank op te zoeken. Ik ben na werk lekker bezig met klusjes.’

Motivatie

Onderweg kunnen rugsteuntjes je helpen. Wearables zoals Garmin geven feedback en maken voortgang zichtbaar. Niet als einddoel, maar als bevestiging dat je op de goede weg zit. ‘Garmin laat zien dat mijn fitnessleeftijd 52 is, in plaats van de 57 jaar die ik daadwerkelijk ben. Dat is leuk. Een compliment van Garmin.’

Positieve feedback dus. In het begin haalde Aart-Pieter die uit Strava, een app die prestaties bijhoudt en waarin je andere hardlopers volgt. ‘In het begin werkte dat top. Maar uiteindelijk ben ik gestopt. Het zette me aan tot extremen, zoals onder de vijf lopen. En dat vergroot het risico op blessures. Het is veel beter voor mij als ik gewoon mijn eigen tempo ren.’

Uiteindelijk wordt sport een vast onderdeel van de dag, net als eten of slapen. Dat is ook de belangrijkste les die hij deelt met collega’s. Juist in een levensfase waarin werk, een gezin met jonge kinderen en sociale verplichtingen veel van je vragen, komt sporten als eerste onder druk te staan. Dat is een bekende valkuil. Veel mensen – hijzelf inbegrepen – laten dan beweging versloffen, terwijl ze vroeger juist heel sportief waren.

Juist die jonge levensfase is het moment waarop je moet opletten. Blijf sporten ‘s avonds. Kook een gezonde maaltijd. Maak tijd vrij voor hobby’s waar je energie uithaalt. En je ziet maar weer, ook als je de levensfase van een starter allang achter de rug hebt, is het nooit te laat met gezonde gewoontes te starten.